Moje dziecko jest chore…

… czyli o prawach rodziców w szpitalu.

Niestety nawet przy najlepszej opiece czasem zdarza się sytuacja, gdy dziecko musi zostać w szpitalu. I dla dziecka, i dla rodziców jest to duży stres, któremu towarzyszą trudne emocje. Dobrze więc wiedzieć, czego można się w takiej sytuacji domagać i jakie prawa ma rodzic w związku z pobytem dziecka w szpitalu.

Podstawowym aktem prawnym ustanawiającym prawa wszystkich pacjentów jest Ustawa o prawach pacjenta i rzeczniku praw pacjenta. Żaden regulamin szpitala nie może być sprzeczny z tą ustawą i ograniczać prawa pacjenta i jego najbliższych.

Więc konkretnie, do czego prawo ma rodzic?

Po pierwsze ma prawo wyrażenia zgody bądź odmowy wyrażenia zgody na przyjecie dziecka do szpitala. Również na każdy dalszy zabieg medyczny rodzic musi wyrazić zgodę. Taką zgodę może wyrazić jedno z rodziców, a jeśli drugie się wyraźnie nie sprzeciwia, zgoda jest wyrażona wiążąco. Przeprowadzenie zabiegu bez zgody rodzica jest karalne, chyba że zachodzi niebezpieczeństwo utraty życia dziecka. Taka sytuacja będzie miała miejsce np. gdy dziecko zostaje przywiezione do szpitala z miejsca wypadku, rodzice również są poszkodowani i nie zostali przywiezieni razem z dzieckiem, a konieczna jest natychmiastowa operacja. W innych sytuacjach rodzic, na każdą czynności medyczną, musi wyrazić zgodę .

W praktyce przy przyjmowaniu dziecka do szpitala rodzic podpisuje zgodę na czynności medyczne blankietowo. Nie jest to sprzeczne z prawem, ale trzeba pamiętać, że taką zgodę rodzic zawsze może cofnąć i tego prawa nie można ograniczyć.

Niezmiernie ważne jest prawo do informacji. Rodzice małoletniego pacjenta mają prawo do uzyskania od lekarza przystępnej (czytaj: zrozumiałej i wyczerpującej) informacji o stanie zdrowia pacjenta, rozpoznaniu, proponowanych oraz możliwych metodach diagnostycznych i leczniczych, dających się przewidzieć następstwach ich zastosowania albo zaniechania, wynikach leczenia oraz rokowaniu. Dopiero po uzyskaniu takiej informacji rodzić może świadomie wyrazić zgodę na podjęcie jakichkolwiek czynności medycznych wobec dziecka. Rodzić może również żądać, aby lekarz zasięgnął opinii innego lekarza lub zwołał konsylium. Przy czym lekarz może odmówić takiemu żądaniu, jeśli jest bezzasadne.

Rodzice mają też prawo do uzyskania od pielęgniarki / położnej przystępnej informacji o pielęgnacji i zabiegach pielęgniarskich.

To prawo do informacji jest aktualne na każdym etapie postępowania. Czyli lekarz powinien przekazać rodzicom jak zmienia się stan zdrowia dziecka, jakie są wyniki leczenie, jakie planuje dalsze działania. Sytuacja gdy po obchodzie rodzice szukają lekarza, żeby dowiedzieć się czegokolwiek o swoim dziecku jest naruszeniem prawa i nie powinna mieć miejsca.

Najczęściej bezprawnie ograniczone prawo rodzica to prawo do obecności. Zgodnie z ustawą o prawach pacjenta każdy pacjent, a w szczególności małoletni, ma prawo do obecności osoby bliskiej. Taką osobą bliską jest rodzic, ale również inna osoba przez niego wskazana. Obecność osoby bliskiej jest prawnie gwarantowana podczas udzielania wszelkich świadczeń medycznych. Czyli sytuacja, gdy wyprasza się rodzica z sali, bo dziecku należy zrobić zastrzyk, założyć wenflon, czy zbadać, jest absolutnie sprzeczna z prawem. Co oczywiste również wyznaczenie godzin, podczas których rodzic może być obecny przy dziecku narusza rażąco prawa pacjenta.

Przepisy mówią tylko o dwóch sytuacjach, kiedy prawo rodzica do obecności przy dziecku może być ograniczone. I są to jedyne dwa wyjątki, których nie można rozszerzać. Odmowa obecności rodzica jest dopuszczalna w przypadku istnienia prawdopodobieństwa wystąpienia zagrożenia epidemicznego, lub ze względu na bezpieczeństwo zdrowotne pacjenta. Odmowę odnotowuje się w dokumentacji medycznej. Zatem wejście na sale operacyjną z dzieckiem może być uznane za zagrożenie jego bezpieczeństwa zdrowotnego. Również przebywanie z dzieckiem osoby chorej, która może zarazić dziecko, stanowi zagrożenie epidemiczne. Natomiast obecność przy dziecku podczas podawania leków w każdej formie, obserwacja operacji z galeryjki (jeśli taka jest), czy też po prostu pozostanie z dzieckiem w szpitalu przez całą dobę jest gwarantowanym ustawowo prawem rodzica. Za nocowanie z dzieckiem może być naliczona opłata, co jest krytykowanym, ale powszechnie przyjętym rozwiązaniem.

Ostatnia kwestia to prawo wglądu do dokumentacji medycznej i pielęgniarskiej. Rodzic ma prawo zażądać udostępnienia tych dokumentów w każdej sytuacji. Oczywiście jeśli lekarz właśnie wykonuje zabieg czy badanie, może przedstawić dokumentację po zakończeniu czynności, ale nie może powiedzieć, że wyda dokumenty dopiero po zakończeniu leczenia. Obowiązkiem szpitala jest okazanie dokumentacji, a jeśli rodzic sobie życzy, wydanie jej kserokopii (odpłatnie).

Bardzo drażliwym tematem jest sprzeciw rodziców lub jednego z rodziców wobec planów lekarzy. Nie każdy bowiem lekarz, akceptuje decyzje rodziców. W takich sytuacjach szpital ma prawo wystąpić do Sądu Rodzinnego o podjęcie decyzji w istotnych sprawach dziecka. Sąd może np. wyrazić zgodę na wykonanie koniecznej operacji, na którą rodzice się nie zgadzają. Ale takie sytuacje należą do absolutnie wyjątkowych. Zdarzają się natomiast sytuacje, gdy lekarze sugerują, że wystąpią do sądu o ograniczenie praw rodzicielskich, gdy rodzic chce opuścić szpital z dzieckiem na własne żądanie. Poza zupełnie wyjątkowymi sytuacjami, takie zapowiedzi lekarzy są pozbawione podstaw prawnych i mają na celu jedynie wymuszenie od rodzica działania zgodnego z wolą lekarza.

Regulaminy szpitali czy też „utarte zwyczaje” łamiące prawa pacjenta nie są rzadkie. Znajomość swoich praw na pewno ułatwi spokojny pobyt i skupienie uwagi rodzica wyłącznie na dziecku. Najważniejsze, żeby mały pacjent szybko wrócił do zdrowia i do domu.

Moje dziecko jest chore…

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s