Moje, twoje, nasze?

Skoro już było o zawarciu małżeństwa, to teraz przybliżę nieco o pieniądzach i innych składnikach majątku. Niby wszystko jest wspólne, ale każdy chce mieć coś dla siebie. Jak to z tym jest?
Przyjmijmy na początek najpopularniejszą wersję – małżonkowie nie zawierali żadnych umów co do swojego majątku. W związku z tym powstaje ustawowa wspólność majątkowa. Wszystko, co od tej chwili nabyli, staje się wspólne (z wyjątkami, o których za chwilę). Zatem np. pobrane wynagrodzenie za pracę, dochody z działalności gospodarczej, dochody z majątku, środki na OFE i ZUS – wszystko jest wspólne.
Ale nie znaczy to, że małżonkowie nie mają majątków odrębnych. Oczywiście że mają i wymienienie wszystkich takich elementów zajmie więcej czasu. Przede wszystkich to, co każdy z nich miał przed zawarciem małżeństwa nadal jest jego osobistą własnością. Do wspólności nie zalicza się również majątku otrzymanego w darowiźnie, spadku, odszkodowania za rozstrój zdrowia. Jeśli jakiś przedmiot służy wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków, to również nie stanowi on wspólnej własności. Podobnie jeszcze nie pobrane wynagrodzenie za pracę stanowi majątek osobisty. Kolejne ograniczenia dotyczą praw autorskich – są to prawa osobiste i dotyczą tylko twórcy. Nagrody za osobiste osiągnięcia także nie stają się wspólnością majątkową. Jest jeszcze kilka wyjątków, ale rzadziej spotykanych.
Tu ważna uwaga. Jeśli jakiś przedmiot majątku zostanie nabyty podczas trwania małżeństwa, to jak wiemy stanowi on rzecz wspólną. Ale jeśli został on nabyty wyłącznie w zamian za element majątku osobistego jednego z małżonków, to stanowi on wyłączną własność tego małżonka.
Małżonkowie mają obowiązek wspólnie zarządzać majątkiem i informować się wzajemnie o jego stanie. Każdy może korzystać z wszystkich przedmiotów tego majątku w całości.

Tyle w dużym skrócie o ustawowej wspólności. Jeśli małżonkowie podejmą wspólnie decyzję, że chcą inaczej ułożyć swoje życie finansowe, to mogą to zrobić w każdej chwili – przed ślubem, lub po nim. Możliwe jest zawarcie dwóch umów, koniecznie w formie aktu notarialnego. O wspólności majątkowej i o rozdzielności majątkowej.

Umowa o wspólności majątkowej powoduje, że lista składników stanowiących majątek odrębny się skraca. Więcej przedmiotów staje się wspólnych, choć nadal osobistym majątkiem pozostają np. przedmioty uzyskane w drodze spadku i darowizny, niektóre prawa majątkowe, odszkodowania, czy niepobrane wynagrodzenia za pracę.

Rozdzielność majątkowa wywołuje inne skutki. Jeśli umowa została zawarta przez ślubem, to w ogóle nie powstaje wspólność małżeńska. Jeżeli natomiast w trakcie małżeństwa taka umowa zostanie podpisana, to od tej chwili wszystko, co każdy z małżonków nabył, staje się jego osobistą własnością. Nie dochodzi natomiast do podziału majątku wspólnego – chyba że małżonkowie zgodnie lub w postępowaniu przed sądem będą domagać się podziału wszystkich przedmiotów stanowiących ich współwłasność.
Jak widać przepisy dość szczegółowo podają co komu się należy. Ale w zgodnym małżeństwie nie ma to zwykle znaczenia. Problemy powstają w chwili, gdy dochodzi do podziału majątku wspólnego, czasami wiele lat po orzeczeniu rozwodu. Wtedy małżonkowie mogą rozliczać osobiste nakłady na majątek wspólny czy współmałżonka, mogą domagać się wyrównania dorobków. Ale o tym innym razem.

Moje, twoje, nasze?

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s